Ναι! Ένα σύγχρονο αυτοκίνητο μπορεί, μετά από μία σύγκρουση, να «θυμάται» την ταχύτητά του πριν από την πρόσκρουση. Η πληροφορία αυτή μπορεί να είναι αποθηκευμένη στο EDR (Event Data Recorder) ή, στα ελληνικά, στο σύστημα καταγραφής δεδομένων συμβάντος.
Τι καταγράφει ένα EDR;
Σε αντίθεση με την εικόνα που έχουμε για το «μαύρο κουτί» ενός αεροσκάφους, το EDR δεν καταγράφει συνεχώς ολόκληρη τη διαδρομή και ούτε καταγράφει τις συνομιλίες του οδηγού. Αποθηκεύει συγκεκριμένες τεχνικές παραμέτρους για ένα πολύ σύντομο χρονικό διάστημα πριν, κατά τη διάρκεια και, ανάλογα με το σύστημα, αμέσως μετά από μία σύγκρουση.Τα δεδομένα διαφέρουν σημαντικά κατά περίπτωση και μπορεί να περιλαμβάνουν:
- την ταχύτητα του οχήματος,
- τη θέση του πεντάλ επιτάχυνσης,
- αν είχε ενεργοποιηθεί το σύστημα πέδησης,
- τις στροφές του κινητήρα,
- τη χρήση της ζώνης ασφαλείας,
- την ενεργοποίηση και τον χρόνο ενεργοποίησης των αερόσακων,
- καθώς και τη μεταβολή της ταχύτητας του οχήματος κατά τη σύγκρουση, το λεγόμενο delta-V.
Γιατί είναι σημαντικό το EDR;
Για παράδειγμα, μετά από μία σφοδρή σύγκρουση ένας οδηγός μπορεί να καταθέσει ότι κινούνταν εντός του ορίου ταχύτητας της οδού και ότι πέδησε έγκαιρα. Τα δεδομένα του EDR όμως μπορούν να δείξουν, δευτερόλεπτο προς δευτερόλεπτο, την καταγεγραμμένη ταχύτητα του οχήματος και αν όντως είχε ενεργοποιηθεί το φρένο.
Αυτό όμως, δεν σημαίνει ότι το EDR δίνει από μόνο του την απάντηση για το πώς συνέβη ένα ατύχημα. Παρέχει όμως μία ανεξάρτητη τεχνική πηγή πληροφοριών, η οποία μπορεί να συγκριθεί με τα φυσικά ευρήματα της διερεύνησης, όπως για παράδειγμα τα ίχνη στο οδόστρωμα, οι ζημιές των οχημάτων ή διαθέσιμο οπτικό υλικό.
Πώς λαμβάνονται τα δεδομένα;
Η ανάκτηση των δεδομένων του EDR δεν γίνεται μέσα από την οθόνη του αυτοκινήτου, αλλά απαιτεί εξειδικευμένο εξοπλισμό και λογισμικό. Ο διαγνωστικός εξοπλισμός επικοινωνεί με την ηλεκτρονική μονάδα του οχήματος και επιτρέπει την εξαγωγή αναφοράς με τις αποθηκευμένες πληροφορίες.
Σε σοβαρά κατεστραμμένα οχήματα, όπου η επικοινωνία μέσω του ηλεκτρικού δικτύου δεν είναι πλέον δυνατή, μπορεί να απαιτηθεί άμεση σύνδεση με την ίδια την ηλεκτρονική μονάδα στην οποία είναι αποθηκευμένα τα δεδομένα.
Γιατί δεν γίνεται εξέταση EDR σε κάθε ατύχημα;
Υπάρχουν αρκετοί λόγοι.
Πρώτον, το κόστος του εξοπλισμού και του λογισμικού είναι σημαντικό, καθώς η πρόσβαση στα δεδομένα διαφορετικών κατασκευαστών απαιτεί εξειδικευμένους αντάπτορες, καλώδια και πρόσθετο εξοπλισμό. Ενώ, το συνολικό κόστος ενός επαγγελματικού συστήματος ανάκτησης δεδομένων EDR μπορεί εύκολα να κινηθεί σε επίπεδα άνω των 10.000–20.000 ευρώ, ανάλογα με το εύρος των κατασκευαστών και των μονάδων που υποστηρίζονται.
Δεύτερον, δεν αρκεί απλώς η ανάκτηση των δεδομένων. Απαιτείται εξειδίκευση τόσο για τη σωστή λήψη τους όσο και για την ερμηνεία τους.
Τρίτον, δεν διαθέτουν όλα τα οχήματα που κυκλοφορούν σήμερα EDR ούτε υποστηρίζουν όλα την ίδια μορφή πρόσβασης στα δεδομένα. Ωστόσο, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μάλιστα, τα EDR αποτελούν πλέον κανονιστική απαίτηση για νέες κατηγορίες επιβατικών και ελαφρών επαγγελματικών οχημάτων, με την απαίτηση για τα νέα οχήματα να εφαρμόζεται από τις 6 Ιουλίου 2024. Αυτό σημαίνει ότι, όσο ανανεώνεται ο στόλος των οχημάτων, η παρουσία EDR θα γίνεται ολοένα και συχνότερη στις πραγματογνωμοσύνες τροχαίων ατυχημάτων.
Τέλος, ακόμη και όταν υπάρχει EDR, δεν είναι πάντοτε βέβαιο ότι τα δεδομένα θα μπορούν να ανακτηθούν με επιτυχία, ιδίως εάν το όχημα έχει υποστεί σοβαρές ζημιές.
Εξελίξεις στην τεχνολογία καταγραφής οχήματος
Ίσως μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων ετών αφορά ορισμένα σύγχρονα οχήματα στα οποία, πέρα από τα δεδομένα του EDR, μπορεί να είναι διαθέσιμο και βιντεοσκοπικό υλικό από τις εξωτερικές κάμερες του οχήματος για τα κρίσιμα δευτερόλεπτα γύρω από το συμβάν. Το βίντεο αυτό δεν αποτελεί μέρος του EDR, αλλά προέρχεται από ξεχωριστά συστήματα καταγραφής ή υποβοήθησης οδηγού.
Περισσότερα δεδομένα δεν σημαίνουν απαραίτητα απλούστερη διερεύνηση
Η ύπαρξη περισσότερων ηλεκτρονικών πληροφοριών είναι εξαιρετικά χρήσιμη, αλλά δημιουργεί επιπλέον τεχνικά ερωτήματα.
Τι ακριβώς αντιπροσωπεύει μία καταγεγραμμένη τιμή ταχύτητας; Είναι πλήρες το διαθέσιμο σύνολο δεδομένων; Και κυρίως: συμφωνούν τα ηλεκτρονικά δεδομένα με τα φυσικά ευρήματα του ατυχήματος; Δηλαδή, το απαιτητικό μέρος δεν είναι απλώς να ανακτηθούν τα δεδομένα του EDR. Είναι να αποσαφηνιστούν τι ακριβώς σημαίνουν και πώς εντάσσονται στην κινηματική εξέλιξη ενός συμβάντος.
Ο σύγχρονος πραγματογνώμονας, επομένως, δεν καλείται πλέον να ερμηνεύσει μόνο τα φυσικά ευρήματα μετά από ένα ατύχημα. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εξετάσει και τα ψηφιακά ίχνη που άφησε το ίδιο το αυτοκίνητο στα κρίσιμα δευτερόλεπτα ΠΡΙΝ αυτό συμβεί.
Έχετε υπόθεση τροχαίου ατυχήματος; Επικοινωνήστε μαζί μας για μία αρχική τεχνική αξιολόγηση.
